November 2007

هه‌فته‌ی چوواره‌م

Pepwlekan
Library Art Archive

هه‌فته‌ی چواره‌م

هه‌فته‌ی سێیه‌م

هه‌فته‌ی دووه‌م

هه‌فته‌ی یه‌که‌م

هه‌فته‌ی چوواره‌م

Nov 24, 2007

خولی سێیه‌م

415

ژماره‌

ئەنفالو راویژکارەکانى سەرۆک
ئەو برە پارەیەى ساڵانە لەیادى ئەنفالو هەموو ئەو یادانەدا خەرج دەکرێتو بەفیرۆ دەروات، هیچ نیە جگەلە بریندارکدنەوەى هەستى مرۆڤانەى قوربانیان، ئاخر کاتێک هەموو ساڵێک ئەنفال دەکەنە کەرنەڤاڵێکى گەورەو "فرمێسک"! بۆ شەهیدە کانو قوربانیەکان دەرێژن، چ بیرێک لەژیانى قوربانیە زیندووەکانى دواى ئەنفالکردووەتەوە؟!......
عومەرمحەمەد
بەڕێز سەرۆکی کۆمار ئەگەر ئیمزاشی ناکەی ئاسانکاربە
سوڵتان هاشم لەسەرەتای شاڵاوە رەگەزپەرستییەکەی بەعسی فاشی دژی کورد، بەتایبەتی لەخوارووی عێراقەوە گوێزرایەوە بۆ کوردستانو لەگشت هێرشەکانی پرۆسەی (ئەنفال) کردنی خەڵکی کوردستان لەساڵی 1988بەشدار بووە، چ وەکو فەرماندەی فەیلەقی 5و چ وەکو فەرماندەی فەیلەقی یەک......
جەوهەر نامق سالم

گەنج لە نێو هاوکێشەکانى ژیاندا
هێمن مەهدی نەقشبەندی
لەم چەند ساڵەی دوایی(گەنج) خۆی وەک کێشەیەکی گەورە لەم وڵاتەدا نمایشکرد، لەوەشدا میدیاکان پشکی شێریان وەرگرت لە خستنەرووی کێشەکانیاندا، تا چەند توانیویانە کرۆکی کێشەکان بخەنەروو، ئەوە بەردەوام قسەوباسێک بوو،.....
سازدانى تەوەر : ڕێبوار ڕەزا چوچانى

وتووێژ و هه‌وڵی لۆژیکیانه‌،
ڕێکاری چاره‌سه‌ری کێشه‌که‌ی باکووری ئێراق

هه‌ڵوه‌شانه‌وه‌ و ڕووخانی ئیمپراتۆرێتی عوسمانی و پێکهاتن و سه‌ر‌هه‌ڵدانی چه‌ند وڵاتێک له‌نێو هه‌رێمی ئه‌و ئیمپراتۆریه‌ته‌دا به‌ ساڵانی کۆتایی شه‌ڕی یه‌که‌می جیهانی ،  بوو به‌ مایه‌ی که‌وتنه‌ ڕێی شه‌پۆلێک ناهێوری و ئاڵۆزی له‌ خۆرهه‌ڵاتی ناڤیندا....
ئیحسانی هوشمه‌ند
وه‌رگێڕ بۆ کوردی: ڕێناس جاف

ده‌زگای برۆکینگز وهه‌لسه‌نگاندنی دوارۆژی عێراق !
دوابه‌دوای راپۆرته‌که‌ی باتریۆس وکرۆکه‌ر له‌ کۆنگره‌یه‌کی ئاواراته‌دا  ده‌زگای برۆکینگز له‌ واشنتۆن ،به‌ 7   بسپۆری ئه‌مریکی باری دوا رۆژی عێراق هه‌لده‌سه‌نگێنن،....
( به‌شی یه‌که‌م)
خالید هه‌رکی....

ڕۆژژمێری چەند ڕووداوێکی کوردستان
زۆر جار لە نووسینێکدا نیازمان بە مێژووی ڕووداوێک دەبێ. چونکە سەرچاوەی پێویست لە ئەرشیڤی کوردیدا زۆر کەمە و بەداخەوە بارودۆخی نالەباری نەتەوەکەمان قەت ئەو دەرفەتەی نەداوە بە دەستەوە کە دانیشین و بە وردی خەریکی کاری ئەرشیڤ و فەرهەنگی زانیاری و (قاموس الاعلام) بین،.....
عەبدوڵڵا سەمەدی

حکومه‌تی کوردستان‌‌، تورکیاو په‌که‌که‌
ئایا ئه‌و ته‌نگه‌ژه‌یه‌‌ی نێوان باشووری کوردستان‌و تورکیا یاخود مه‌سه‌له‌ی ئه‌گه‌ری هێرشی سووپای تورکیا بۆ سه‌ر باشووری کوردستان‌‌ له‌ کوێ  سه‌رچاوه‌ ده‌گرێ؟ ئایا بنچینه‌ی مه‌سه‌له‌که‌ ئه‌وه‌یه‌ وه‌ک ئه‌وه‌ی‌ تورکیا ئیدعای ده‌کا..
ئیسماعیل ئیبراهیم ڕواندزی

کۆمەڵگەی کۆلاپس و گەندەڵ
2- نووسینی هەنووکەی کوردی بێ سامە(بێ شکۆیە) :
نووسین و خوێنەری گەندەڵ
بەلام بابزانین بۆ نووسین بێ سام دەبێ؟ نووسین ئەو دەمە بێسام دەبێ کە نووسین لە بەهادەخرێ و وشە و پەیڤ وەک شمەک (کالا) تەماشادەکرێ نەک وەک بەری هزر و ئەندێشەی مرۆڤ. هەروەها ئەو دەمە نووسین بێ سام دەبێ کە نووسین نابێ بە جێیباوەڕ ، بەتایبەت جێیباوەڕی خوێنەری ئەسیل ،...
ئازاد حەمە

1- پیشەسازی داڕمان و گەندەل

ئامۆژگاری له‌ دڵه‌وه‌
بۆ که‌سانی له‌خۆبایی
بۆ ئه‌وانه‌ی که‌ له‌ ڕووداوی ترسناک زیانبار بوون
بۆ ئه‌وانه‌ی شه‌رمنن
نووسینی: ده‌لای لاما
وه‌رگێڕانی: مه‌هاباد قه‌ره‌داغی

بڕینی زمانی ڕۆژنامەوان
ڕۆژنامە زمانی ڕۆژنامەوانه‌، وه ڕۆژنامه‌وان زاری گه‌له‌... تیرۆرو چەپاندنی ڕۆژنامە، واته بڕینی زمانی ڕۆژنامەوان...  که‌ دواجار دەكاتە ‌لاڵکردنی میلله‌ت...
سیروان بابەعەلی


باسێک له‌ سه‌ر ڕۆڵی گرنگی ئاو و ئاوی خواردنه‌وه‌ و ته‌ندرووستی
گوڵاڵه‌ پشده‌ری

بێ باکی وفرامۆشکردنی کێشەکانی کۆمەڵ
بە سانا رەت نابی و زۆریش دەوەستی
خەڵکانی کوردستان لە نوسەری سیاسی وروشنبیرو خاوەن هرزی پێشکەوتوخوازو خەباتگێرو رۆلانی شەهیدان بێ وچان ئەڵێن وئەنوسن لە بارەی رەوش ورێبازی نالەبار وکەم وکورتی نێو کۆمەلڕ وبارودۆخی ئابوری وکۆمەلایەتی دژوار و…..
پارێزەر فایق جەمیل

بێڕنارد  کووشنێر ،جووله‌که‌ی خاوه‌ن ‌شه‌ره‌ف
ره‌نگه‌ زۆر کورد ناوی رێزدار   بێڕنارد  کووشنێر ،  مرۆڤی خاوه‌ن شه‌ره‌ف و دڵسۆزی خه‌ڵکی لێقه‌وماو و چه‌وساوه‌ی جیهانی بیستبێ   ، که‌ زۆر جار له‌ خودی کورد زیاتر له‌سه‌رکورد ده‌کاته‌وه‌ ‌ و قه‌ت له‌یه‌نی خه‌ڵکی  سته‌م  لێ کراوی  به‌رنه‌داوه‌....
ح. س. سۆران

سايکس بيکۆ کوردستانی کرد به‌ چوار به‌ش.. کورديش زمانه‌که‌يان ده‌که‌ن به‌ چوار
کورد، خه‌ریکه‌ ڕووبه‌ڕووی گه‌وره‌ترين  کاره‌ساتی نه‌ته‌وه‌یی، نيشتمانی و ناسنامه بێته‌وه‌، بێی ئه‌وه‌ی زۆرانێک هه‌ستی پێ بکه‌ن، ته‌نانه‌ت زانا، سياسی و ڕۆشنبيرانيش که‌ هه‌ر ده‌ڵێی دوعايان له‌سه‌ر خوێندراوه‌؛ لێی بێ خه‌به‌رن.....
موحسين جوامێر

مانای "ئیلتزاماتی ئه‌خلاقی و ئه‌ده‌بی"
نوشیروان مسته‌فا له‌ دیمانه‌که‌ی له‌ گه‌ڵ سبه‌ی سه‌باره‌ت به‌ یاداشته‌کانی ئه‌ڵێت "ئه‌وه‌نده‌ی‌ كه‌ له‌ بیرم بێت هیچ شتێكی‌ نهێنی‌ نه‌بووه‌ باسم نه‌كردبێت، هه‌موو شته‌كانی‌ ئاگادار بووم باسم كردووه‌."....
خالد ئه‌مین

ئه‌وڕۆ یان سبه‌ی
تورکیا چۆک داده‌دات
ئیسرائیلی یه‌کان کاتێک بیابانی سینا[سينو] یان داگیر کرد ، خه‌ڵکی عاره‌ب چه‌پڵه‌ی بۆ جه‌مال عه‌بدولناسر لێده‌دا و به‌ سه‌رکه‌وتن یان دانا....
فــه‌هــد گــرده‌وانـی

پێکهوه ژيان له‌گه‌ڵ تــورك
هاو ژيانی ودراوسێيه تی کردن  په يوه ندیی گه لانی هاو سنوور..په يوه نديه ده وڵه تیو برايه تييه کانی گه لان..  هه ميشه سنووردار بوون  و پرۆسه ی پێکه وه ژيانێکی له نێوان گه ل و نه ته وه جياوازه کاندا پێک نه هێناوه ،.....
دڵشادی عـومه‌ر کـاکی

ڕەو ڕەوەى ژیانى خێزانى خێراتر بکە
لەم سەردەمەدا کە تێک چوون و هەڵوەشاندنەوەى خێزان و جیابوونەوەى هاوسەرەکان و شێوازى دەروونى زیادى کردوەو ڕوو لە زۆربوونە پێویستە چ ژن یان پیاو زیاتر کاربکەن بۆ پارێزگارى کردن لە ژیانى هاوسەریان ،.....
فەرهەنگ جلال
شەڕکردن لەدژ پەکەکە، شەڕکردنە لەدژی هەموو کورد
لەوڵاتێکداین هەموو شتێک بووتە بەسە و بڤە و رەخنە مەگرەو هەموو رێگاکانت لێدەگێردرێت و ناتوانی هەناسەیەک چییە بەئیسراحەتی هەڵیمژی، گەر بەپێچەوانەى ئەوانەشەوە بوویت ئەوا پێویستیت بەبەرخۆدانێکی گەورەیە،....
عەبدوڵڵا ئەحمەد گەرمکی
پرۆژە یاساى کارى ڕۆژنامە نوسى بەردەم پەرلەمانى کوردستان دەبێت هەڵبوەشێتەوە
بەروارى 11/11/2007 پارلەمانى کوردستان پرۆژە یاساى کارى ڕۆژنامە نوسىخستە بەردە ئەندامانى پارلەمان بە مەبەستى لێکۆڵینەوە لێى کە لەلایەن (سەندیکاى ڕۆژنامەنوسانى کوردستان)ە وە ئامادە و پێشنیار کراوە .

فدراسیۆن ژماره‌ 2
داوەتنامەی فه رمى بۆ هەموو پارت و ڕێکخراوە کوردستانییەکان
بۆ بەشداربوون لە کۆنگرەی دوومەی ناوەندی چاک
بەبەشدارى زیاتر لە 2000 هەزار کەس کەس و کارى ئەنفالکراوەکانى ڕزگارى خۆپیشاندان دەکەن
کۆبونه‌وه‌یه‌کی کراوه‌ بۆ گفتوگۆکردن له‌سه‌ر کۆنگره‌ی ناوه‌ندی چاک

Nov 26, 2007

خولی سێیه‌م

416

ژماره‌

به‌لجیکا یه‌کێک له‌ نمونه‌ گرینگه‌کانی فیدرالیزم
فیدرالیزم پڕۆژه‌یه‌که‌ له‌و ووڵاتانه‌ی که‌ له‌ نه‌ته‌وه‌یه‌ک زیاتر خه‌ڵکیان تێدا ده‌ژی به‌ شێوه‌یه‌کی چڕوپڕ وه‌ک ده‌رمانی برینه‌ساڕێژنه‌بوه‌کان و یه‌کپارچه‌یی خاکی ده‌وڵه‌ت و یه‌کێتی و ته‌بایی نێوان خه‌ڵکه‌ جیاوازیه‌کان پێداگری له‌سه‌ر ده‌کرێ..
هیوا عبدالله‌

بوودجه‌ی هه‌رێمی کوردستان ، داهاتی حیزبه‌کان و
چۆنییه‌تی هه‌زینه‌ کردنیان
حکوومه‌تی هه‌رێمی کوردستان ئیستا بۆ کوردان(دیاره‌ ئه‌م وشه‌یه‌ ئه‌وانه‌ ناگرێته‌وه‌ که‌ گرفتیان رزگاریی کوردستان له‌ سته‌می داگیرکاریی و چه‌وسانه‌وه‌ نییه‌) وه‌ک کیانێکی کوردی چاوی لێده‌کرێ و هه‌رکه‌س و لایه‌ن به‌پێی تێگه‌یشتنی خۆی و ئاستی دڵسۆزیی هه‌ڵوێست له‌ به‌رابه‌ر کرده‌وه‌کانیدا ده‌گرێت......
خلیل غزلی

ئه‌و دیوی تارمایی لێنین
كورته‌باسێكی مێژوویی له‌سه‌ر سۆسیالدیموكراتیی و سۆسیالیزم
ساڵانێكی دوورودرێژه‌ ئه‌وی پێی ده‌گوترێت "چه‌پ" له‌ ناو كورد و له‌ كوردستان كه‌وتووه‌ته‌ ناو قه‌یرانێكی سه‌خته‌وه‌. له‌ سه‌ره‌تادا مایه‌پووچیی پارتگه‌لی كۆمۆنیستیی و توده‌یی ناوچه‌كه‌ و پاشان سه‌رهه‌ڵدانی ناكۆكی جیددی له‌ نێوان ئه‌وانی دیكه‌دا.....
ڕێبوار ڕه‌شید
گەنج لە نێو هاوکێشەکانى ژیاندا
ئیسماعیل کوردە:
گەنجی ئێمە پرۆژەی تەواو سەد لەسەدی نییە بۆ خۆی، پرۆژەی گەنجی ئێمە پرۆژی حیزبەکانە.....
سازدانى تەوەر : ڕێبوار ڕەزا چوچانى

کۆنگره‌ی دووه‌می چاک: هه‌ندێ ڕوونکردنه‌وه‌ و پێشنیار
چاک له‌به‌رده‌م کۆنگره‌ی دووه‌می دایه، به‌هۆی ئه‌زموونی کار، هه‌وڵه‌کان و ڕووداوه‌کان، هه‌وراز و نشێوی ڕێکخراوه‌یی، ورده‌ ورده‌ توانراوه‌ تێگه‌یشتنی زیاتر بۆ کار و هه‌وڵه‌کان، پره‌نسیپ و دیسیپلین، مه‌به‌ست و ئامانجه‌کان په‌یدابکرێن.....
شاخه‌وان شۆڕش

ده‌زگای برۆکینگز وهه‌لسه‌نگاندنی دوارۆژی عێراق !
هه‌روه‌ها (پیته‌ر رۆدمان) (4) یاریده‌ده‌ری پێشوی وه‌زیری به‌رگریی ئه‌مریکا ، له‌ هه‌مان دامه‌زراو(برۆکنگز ئه‌نستیتیۆشن) ده‌لێ:ده‌مه‌وێ جه‌خت بکه‌مه‌ سه‌ر ره‌نگدانه‌وه‌ی دۆخی عێراق له‌سه‌ر
ناوخۆی ئه‌مریکا،  ‌مه‌ترسیی عێراقیه‌کان له‌ سه‌ر کشانه‌وه‌ی هێزه‌کانی ئه‌مریکا ناشاردرێته‌وه‌
 
(به‌شی دووه‌م) و کۆتایی   
خالید هه‌رکی

له‌ ڕۆژی جیهانی به‌ڕه‌نگاربوونه‌وه‌ی تووندوتیژی به‌رامبه‌ر به‌ ژنان
وته‌یه‌ک ده‌رباره‌ی به‌هێزبوونی شه‌پۆلی دژ به‌ ئافره‌تیزم له‌ کوردستان

ڕۆژی 25 ی نۆڤه‌مبه‌ر، ڕۆژی جیهانی ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی تووندوتیژییه‌ له‌ به‌رامبه‌ر ژنان. ئه‌م ڕۆژه‌ سیمبولییه‌ ڕێکخراوی نه‌ته‌وه‌ یه‌کگرتووه‌کان له‌ کۆبوونه‌وه‌ی گشتی ساڵانه‌ی خۆیدا له‌ دیسه‌مبه‌ری 1999 بڕیاری بۆ دا…….
مه‌هاباد قه‌ره‌داغی

باسێک له‌ سه‌ر پڕۆستات
به‌شی یه‌که‌م
گوڵاڵه‌ پشده‌ری

چاوێک به‌ لێدوان و بۆچوونه‌کان بخشێننه‌وه‌!
جیاوازی له‌نێوان کاری بازرگانی و کاری سیاسی ئه‌وه‌یه‌، یه‌که‌میان ئه‌گه‌ر قازانج نه‌کات و سه‌رمایه‌ی له‌کورتی بدات وازی لێده‌هێنرێ، دووه‌میشیان ئه‌گه‌ر لێکدانه‌وه‌و بۆچوونه‌کانی راست ده‌رنه‌چوون ده‌ستی لێهه‌ڵده‌گیرێ......
رێکار ئه‌حمه‌د

بەرپرسەکانی کوردستان وێنەکانی شێرەژنی پێشمەرگەی ئەیلوول
" کەتان خانی کەرکووکیی " لەپێشانگەکانیان هەڵدەواسن بەڵام ئاووڕێک لە خۆی نادەنەوە !!!"
فەخرەدین گەرمیانی
په‌رله‌مانی کوردستان به یاسا
فه‌رق‌ و‌ جیاوازی له ناو که‌مئه‌ندامان دا پێک دێنێ
فه‌رهاد چیهان میهه‌ن
لە چاودێرێکی چاکەوە بۆ چاودێرەکەی ڕۆژنامەی کوردستانی نوێ
لەم چەند ڕۆژەدا ئەمە دووەمجارە ، کوردستانی نوێ لەسەرسکاڵای ناوەندی چاک لە بەڕێز تاڵەبانی لەبەرامبەر هەڵوێستی لە هەمبەر جێبەجێنەکردنی سزای سەپاو بەسەر تاوانکارانی ئەنفال دێتە قسە و بابەت دەنووسێت.....
.
کۆمەڵگا و تووشبوون بە نەخۆشیە زایەندیەکان
لە سەرەتاى بوونى مرۆڤایەتیەوە تاکو ئێستا مرۆڤ بە چەند قۆناغێکى جیاواز و جۆراو جۆردا تێپەڕیوە ، هەر قۆناغە و بە پێى کات وشوێنى خۆى چەند تایبەتمەندییەکى جیاوازى خۆى هەبووە ،..
فەرهەنگ جلال

که‌ی له&